Enerjide Kritik Denge: İslim Arıkan’dan Pompajlı HES Çıkışı!
Enerji sektöründe üretimin tüketimle anlık olarak dengelenmesi, sistemin sürdürülebilirliği açısından hayati önem taşıyor. Elektrik Mühendisleri Odası (EMO) Gaziantep Şube Başkanı İslim Arıkan, özellikle güneş ve rüzgar enerjisi gibi yenilenebilir kaynakların şebekedeki payının artmasıyla bu hassas dengenin bozulma riskine dikkat çekti. Arıkan, bu soruna çözüm olarak Pompajlı Hidroelektrik Santrallerini (PHES) işaret ederek, bu sistemlerin sadece bir enerji üretim yöntemi olmanın ötesinde, devasa bir milli depolama sistemi olarak da konumlandırılabileceğini vurguladı.
Pompajlı HES’lerin Gizemi: Suyun Enerji Depolama Gücü
İslim Arıkan, pompajlı HES sisteminin çalışma prensibini anlaşılır bir dille açıklayarak, teknolojinin temel mantığını ortaya koydu. Arıkan’a göre, sistem şu şekilde işliyor: Elektrik talebinin düşük olduğu gece saatlerinde, şebekede mevcut olan fazla enerji kullanılarak su, alt rezervuardan üst rezervuara pompalanıyor. Ardından, talebin en yüksek olduğu gündüz saatlerinde ise depolanan bu su, türbinlerden geçirilerek elektrik enerjisine dönüştürülüyor. Bu sayede elektrik enerjisi, suyun yerçekimi potansiyeli şeklinde etkin bir biçimde depolanmış oluyor.
Atatürk Barajı Potansiyeli: 18 Milyar kWh’lık Devrim
Arıkan, Türkiye’nin mevcut hidroelektrik potansiyelinin pompaj sistemleriyle nasıl katlanarak artırılabileceğine dair çarpıcı bir örnek sundu. Mevcut durumda yıllık yaklaşık 9 milyar kWh üretim yapan Atatürk Barajı’na, GES entegreli bir pompaj sistemi kurulması halinde, aynı su kaynağından yılda tam 18 milyar kWh elektrik üretme potansiyeli olduğunu belirtti. Bu durum, mevcut kaynakların verimliliğinin adeta ikiye katlanması anlamına geliyor.
150.000 MW Kurulu Güç Bile Yetersiz Kalabilir!
Yenilenebilir enerji kaynaklarının doğası gereği lineer olmayan bir üretim sergilediğini hatırlatan Arıkan, stratejik bir öngörüde bulundu. Türkiye’nin 150.000 MW gibi yüksek bir yenilenebilir kurulu güce sahip olsa dahi, güneşin batması veya rüzgarın durması gibi durumlarda bu kapasitenin atıl kalma riski bulunduğunu ifade etti. Arıkan, bu atıl kalan enerjinin, pompajlı santralleri beslemek için kullanılması gerektiğini vurguladı. Özellikle gündüzleri GES ve geceleri RES üretimlerinin bu sistemle entegre edilmesi, şebeke dengesini sarsılmaz bir güce kavuşturacaktır.
Milli Güvenlik Meselesi: Geç Kalmadan Adım Atılmalı!
Dünyada 1930’lardan bu yana kullanılan bir teknoloji olan pompajlı HES’ler konusunda Türkiye’nin daha proaktif bir rol üstlenmesi gerektiğini belirten İslim Arıkan, konunun milli güvenlik boyutuyla da yakından ilgili olduğunu söyledi. Arıkan, gelecekte inşa edilecek yeni rezervuarlı HES’lerin mutlaka pompajlı olarak tasarlanması gerektiğinin altını çizdi. Enerji güvenliğinin, milli güvenliğin ayrılmaz bir parçası olduğunu vurgulayan Arıkan, bu stratejik konuda geç kalınmadan gerekli adımların ivedilikle atılması çağrısında bulundu.
