Milyonlarca Liralık ‘Görünmez’ Para Tehlikede: 5 Yıllık Zamanaşımı Süresi Doluyor
Türkiye’de milyonlarca vatandaşın adına yatırılan ancak banka hesabı tanımlanmadığı için PTT şubelerinde bekleyen ‘şahıs ödemeleri’ için kritik bir eşik daha yaklaşıyor. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), 5 yıl boyunca talep edilmeyen ve banka hesabı bilgisi girilmeyen ödemelerin Hazine’ye aktarılacağı yönünde bir açıklama yaptı. Bu durum, milyonlarca liralık paranın hak sahipleri tarafından unutulmuş olabileceği anlamına geliyor. Özellikle rapor parası, emzirme ödeneği ve yol yardımı gibi kalemler bu kapsamda yer alıyor.
Rapor Parası, Emzirme Ödeneği ve Yol Yardımı: Neler Bekliyor?
SGK veri tabanında bekleyen ve hak sahipleri tarafından talep edilmeyi bekleyen ödemelerin büyük bir kısmı, çeşitli nedenlerle banka hesaplarına aktarılamamış durumda. Bunlar arasında en sık karşılaşılanlar şunlar:
- Hastane raporları sonrası yatırılan “Geçici İş Göremezlik Ödeneği” (rapor parası).
- Yeni doğum yapan annelere verilen “Emzirme Ödeneği”.
- Tedavi amaçlı yapılan yol ve diğer giderler için ödenen “Yol Yardımı”.
- Vatandaşların vefatı durumunda hak sahiplerine ödenen “Cenaze Yardımı”.
- 12 ay boyunca çekilmeyen emekli maaşları gibi “Hareketsiz Emekli Maaşı” kalemleri.
Birçok vatandaş, bu tür ödemelerin otomatik olarak maaş hesabına yatacağını düşünse de, e-Devlet üzerinden IBAN numarası tanımlanmamışsa bu paralar PTT sisteminde “askıda” kalıyor ve zamanla Hazine’ye devredilme riski taşıyor.
5 Yıllık Zamanaşımı Tuzağına Dikkat!
SGK mevzuatına göre, hak edilen bir ödemenin banka veya PTT aracılığıyla alınması için tanınan yasal süre 5 yıldır. Bu, 2021 yılında hak edilen bir rapor parasının veya doğum yardımının, eğer 2026 yılına kadar talep edilmezse, kuruma geri iade edileceği anlamına geliyor. Uzmanlar, bu tür ödemelerin vatandaşların yasal hakları olduğunu ve unutulmaması gerektiğini vurguluyor.
Hesabınızda Birikmiş Para Var mı? 3 Adımda Kolay Sorgulama
Adınıza yatırılmış ve henüz çekilmemiş ödemeleri kontrol etmek oldukça basit. İşte izlemeniz gereken adımlar:
- e-Devlet Girişi: Öncelikle T.C. kimlik numaranız ve şifrenizle e-Devlet kapısına giriş yapın.
- Sorgulama Ekranı: Arama çubuğuna “Şahıs Ödemeleri Sorgulama” yazarak ilgili hizmeti bulun.
- Bakiye Kontrolü: Açılan sayfada “Ödeme Hazır” veya “Ödendi” ibaresiyle bekleyen bir tutar olup olmadığını kontrol edin.
- IBAN Tanımlama: Eğer adınıza yatırılmış bir ödeme varsa ve henüz çekilmemişse, “Şahıs Ödemeleri Banka Hesabı Tanımlama” bölümünden güncel IBAN numaranızı sisteme kaydederek paranızı kolayca çekebilirsiniz.
Unutulan Ödeme Türleri ve Tahmini Değerleri
Vatandaşların hesaplarında unutulmuş olabilecek başlıca ödeme türleri ve tahmini değerleri şu şekildedir:
| Ödeme Türü | Kimler Alabilir? | Ortalama Tutar (Tahmini) | Not |
| Rapor Parası | 2 Günden Fazla Rapor Alanlar | Maaşın %66 – %75’i | Hastane onayı sonrası otomatik yatar |
| Emzirme Ödeneği | Yeni Doğum Yapan Kadınlar/Eşler | ~1.200 TL – 1.500 TL | 1 defalık ödenir |
| Yol Yardımı | Başka İle Sevk Edilen Hastalar | KM Başına Ödeme | Mutlaka başvuru gerektirir |
| Cenaze Yardımı | Emekli/Sigortalı Vefatı Halinde | ~4.500 TL – 6.000 TL | Hak sahiplerine ödenir |
| Hareketsiz Emekli Maaşı | 12 Ay Çekilmeyen Maaşlar | Maaş Tutarı Kadar | Güvenlik nedeniyle bloke edilir |
Önemli Not: Bu bilgiler SGK mevzuatına dayalı bilgilendirme amaçlıdır. Ödemelerin kesin tutarları ve hak sahipliği durumları kişiden kişiye değişir. Sorgulama yalnızca e-Devlet üzerinden yapılmalıdır.
Kaynak: HABER MERKEZİ
